Planujesz krótki wyjazd do Francji i zastanawiasz się, co warto zwiedzić w Nantes? Szukasz miasta z zamkami, sztuką współczesną i nietypowymi atrakcjami dla dzieci? Z tego artykułu dowiesz się, jak zaplanować pobyt w Nantes tak, by zobaczyć najciekawsze miejsca i dobrze poczuć atmosferę dawnej stolicy Bretanii.
Nantes – gdzie leży i dlaczego tyle osób tu wraca?
Nantes znajduje się w zachodniej Francji, w regionie Kraj Loary, około 50–60 km od Oceanu Atlantyckiego. Miasto leży u ujścia Loary, w miejscu, gdzie łączą się także rzeki Erdre i Sèvre, co nadaje mu bardzo malowniczy charakter. Liczy ponad 280–300 tysięcy mieszkańców i jest dziś jednym z najważniejszych ośrodków miejskich kraju.
Kiedyś Nantes było stolicą księstwa Bretanii, portem niewolniczym i wielkim centrum stoczniowym. Dziś kojarzy się z tytułem Zielonej Stolicy Europy 2013, sztuką współczesną, festiwalem Voyage à Nantes i niezwykłymi projektami w przestrzeni publicznej. W jednym mieście masz renesansowy zamek, gotycką katedrę, ogrody botaniczne i gigantycznego, mechanicznego słonia.
Krótki rys historii – o co chodzi z edyktem nantejskim?
Pierwsza osada na terenie dzisiejszego Nantes powstała ponad dwa tysiące lat temu. Założyło ją plemię galijskie Namnetes, a nazwa miasta najprawdopodobniej pochodzi od słów związanych z rzeką. W 57 roku p.n.e. tereny te przejął Juliusz Cezar, tworząc port Portus Namnetum, a od średniowiecza utrwaliła się nazwa Nantes.
W 939 roku miasto stało się stolicą księstwa Bretanii, a jego znaczenie rosło aż do włączenia Bretanii do Francji pod koniec XV wieku. W 1598 roku król Henryk IV podpisał tu słynny edykt nantejski, który zakończył krwawe wojny religijne i gwarantował protestantom wolność wyznania. W XVIII wieku port w Nantes stał się jednym z głównych portów handlu niewolnikami w Europie, co do dziś przypomina Pomnik Zniesienia Niewolnictwa nad Loarą.
Nantes jako zielona i kulturalna stolica
W ostatnich dekadach Nantes przeszło dużą przemianę. Zamknięto dawne stocznie, odnowiono nabrzeża i wyspę na Loarze, a miasto mocno postawiło na kulturę, zieleń i transport publiczny. Komisja Europejska uhonorowała te działania przyznając Nantes tytuł European Green Capital. Na jednego mieszkańca przypada tu około 37 m² terenów zielonych, a po mieście jeździ gęsta sieć tramwajów, autobusów i rowerów miejskich.
Nantes słynie też z festiwali. Ogromny wiosenny karnawał, muzyczny festiwal La Folle Journée czy letni projekt Voyage à Nantes zamieniają całe miasto w scenę – artyści instalują rzeźby i instalacje na ulicach, w parkach i nad Loarą. Dzięki temu zwykły spacer zmienia się w spacer po żywej galerii.
W Nantes większość najważniejszych atrakcji – od zamku, przez Les Machines de l’île, po Passage Pommeraye – połączona jest wytyczoną w chodniku zieloną linią.
Jak dojechać i wygodnie poruszać się po Nantes?
Z Polski najłatwiej dotrzeć do Nantes z przesiadką. Popularne są loty przez Paryż, Monachium lub Amsterdam. Część podróżnych wybiera bezpośredni lot do Paryża, a stamtąd szybki pociąg TGV do Nantes – podróż trwa około 2 godziny 30 minut, bilety zaczynają się mniej więcej od 19 euro.
Lotnisko Nantes Atlantique leży około 8 km od centrum miasta. Do śródmieścia można dostać się autobusem lotniskowym, komunikacją miejską lub wynajętym autem. Dojazd zajmuje zwykle około 20 minut. Jeśli lubisz planować z wyprzedzeniem, warto przejrzeć rozkład lotów low cost i zgrać połączenie z pociągiem lub autobusem.
Transport miejski i rowery
W samym Nantes najlepiej korzystać z rozbudowanej sieci transportu publicznego. Działa tu kilka linii tramwajów, około 60 linii autobusów, linie ekspresowe Busway oraz rzeczne Navibus. Pojedynczy bilet kosztuje około 1,70 euro i pozwala przesiadać się między środkami transportu przez około godzinę.
Miasto jest też bardzo przyjazne rowerzystom. System Bicloo udostępnia rowery w ponad stu stacjach, a pierwsze 30 minut jazdy jest darmowe. Nantes ma ponad 470 km ścieżek rowerowych, więc rower świetnie sprawdza się zarówno do zwiedzania, jak i codziennego przemieszczania.
Czy warto kupić Pass Nantes?
Jeśli planujesz intensywne zwiedzanie, przydatna może być karta turystyczna Pass Nantes (City Card Pass). Daje ona nielimitowany dostęp do komunikacji miejskiej oraz darmowy wstęp lub zniżki do wielu atrakcji, w tym Zamku Książąt Bretanii, Les Machines de l’île, rejsu po Erdre czy kilku muzeów.
Karty dostępne są na 24, 48 lub 72 godziny. Orientacyjne ceny to około 26 euro za 24h, 35 euro za 48h i 45 euro za 72h dla osoby dorosłej. Dostępna jest także wersja rodzinna (2 dorosłych + 2 dzieci), korzystna przy pobycie z dziećmi. Kartę kupisz m.in. w biurze informacji turystycznej przy 9, rue des États lub online.
Najważniejsze zabytki Nantes – co zobaczyć na pierwszym spacerze?
Jak ułożyć plan dnia, żeby dobrze poznać miasto? Dobrym pomysłem jest przejście wzdłuż wspomnianej zielonej linii, która prowadzi przez większość interesujących miejsc w historycznym centrum. Po drodze mijasz gotycką katedrę, renesansowy zamek, średniowieczną dzielnicę i eleganckie place.
Zamek Książąt Bretanii
Château des Ducs de Bretagne stoi w samym sercu Nantes. Początki twierdzy sięgają XIII wieku, a obecny kształt zawdzięcza głównie przebudowie z XV–XVI stulecia. To właśnie tutaj Henryk IV podpisał edykt nantejski, a kolejne generacje władców Bretanii traktowały zamek jako ważną rezydencję.
Z zewnątrz budowla przypomina masywną fortecę z wieżami i fosą, ale po wejściu na dziedziniec zobaczysz raczej elegancki zespół pałacowy, łączący elementy gotyku i renesansu. W środku mieści się Muzeum Historii Nantes z ekspozycją pokazującą dzieje miasta, od Namnetes aż po czasy współczesne. Wejście na dziedziniec i mury jest bezpłatne, za wstęp do muzeum pobierana jest opłata.
Katedra św. Piotra i Pawła
Cathédrale Saint-Pierre-et-Saint-Paul zaczęto budować w XV wieku, a prace zakończono dopiero w XIX stuleciu. Dzięki temu świątynia jest wyższa niż Notre-Dame w Paryżu i katedra w Chartres, a przy tym zachowała spójny, późnogotycki styl flamboyant, czyli płomienisty.
W środku uwagę przyciągają strzeliste łuki, lekkie białe sklepienia i kolorowe witraże, szczególnie efektowne w słoneczne dni. Ważnym elementem jest też grobowiec Franciszka II i Małgorzaty de Foix, rodziców Anny Bretońskiej. Katedra jest zwykle otwarta od 9.00 do 19.00 z przerwami na Msze.
Stare Miasto i dzielnica Bouffay
Kiedy wyjdziesz z katedry lub zamku, kilka kroków dalej znajdziesz się w średniowiecznej dzielnicy Bouffay. To plątanina wąskich uliczek, barów, restauracji i sklepów, w której wciąż można zobaczyć pojedyncze domy szachulcowe – choć w Nantes zachowało się ich zaledwie kilka.
Warto zatrzymać się przy fasadzie kościoła Sainte-Croix. Jego barokowa wieża z zegarem ściennym i dzwonnicą pełną aniołów robi duże wrażenie. To dobre miejsce, żeby usiąść na kawę lub crepe i poobserwować codzienne życie miasta.
Place Royale, Place Graslin i Passage Pommeraye
Nieco dalej od zamku czekają eleganckie place i pasaże. Place Royale wyróżnia się dużą fontanną, z kolei Place Graslin słynie z teatru i historycznej restauracji La Cigale, urządzonej w stylu art nouveau. To jeden z najsłynniejszych lokali gastronomicznych we Francji, ceniony zarówno za kuchnię, jak i wystrój.
Między placami rozciąga się XIX‑wieczny pasaż handlowy Passage Pommeraye. To trzypoziomowa galeria z 1843 roku, pełna rzeźb i zdobień. Wiele osób przychodzi tu nie po zakupy, ale po to, by zobaczyć samą architekturę i zrobić zdjęcia na schodach.
Les Machines de l’île – gdzie spotkasz mechanicznego słonia?
Czy da się połączyć Juliusza Verne’a, Leonardę da Vinci i przemysłową przeszłość stoczni z parkiem rozrywki dla całej rodziny? W Nantes się to udało. Les Machines de l’île to dziś najbardziej rozpoznawalna atrakcja miasta, położona na terenach dawnej stoczni na wyspie na Loarze.
Wielki słoń i Galeria Maszyn
Symbolem Les Machines jest Grand Éléphant – mechaniczny słoń wysoki na około 12 metrów, długi na 21 metrów i ważący blisko 50 ton. Porusza się z prędkością 1–3 km/h, zabierając na pokład około 50 osób. Przejażdżka trwa mniej więcej pół godziny i pozwala zobaczyć nabrzeża z zupełnie innej perspektywy.
Tuż obok działa Galeria Maszyn, w której zobaczysz cały „zoologiczny” świat mechanicznych stworzeń: ogromne insekty, pająka, mrówkę, rośliny mięsożerne i inne fantastyczne konstrukcje. Część z nich porusza się, reaguje na operatorów i publiczność, a niektóre można samodzielnie wprawić w ruch. Z tarasu goście zaglądają też do atelier, gdzie powstają nowe projekty.
Karuzela Morskich Światów i spacer w koronach drzew
Les Machines to nie tylko słoń. Warto wybrać się na ogromną, trzypoziomową Karuzelę Morskich Światów, gdzie zamiast klasycznych koników znajdziesz ryby, morskie bestie i smoki. Każdy poziom karuzeli przedstawia inną „warstwę” oceanu, od głębin po powierzchnię.
Ciekawą częścią kompleksu jest też spacerowy pomost w koronach drzew, a w planach (częściowo już zrealizowanych) kolejne imponujące konstrukcje, jak Drzewo Czapli. Do Les Machines najłatwiej dojechać tramwajem (przystanek Chantiers Navals) i przejść przez most na wyspę.
Ogrody i zielone zakątki – gdzie odpocząć od zgiełku?
Nantes uchodzi za jedno z najbardziej zielonych miast Francji. Po intensywnym zwiedzaniu dobrze jest zaplanować godzinę lub dwie na spokojny spacer po ogrodach. Część z nich ma charakter dawnych ogrodów botanicznych, inne nawiązują do estetyki japońskiej.
Jardin des Plantes
Jardin des Plantes znajduje się niedaleko dworca kolejowego. To klasyczny ogród botaniczny z oranżeriami, kolekcjami roślin z całego świata i licznymi rzeźbami. W ostatnich latach stał się także miejscem artystycznych instalacji – co roku przygotowywane są nowe aranżacje, które łączą rośliny z elementami rzeźbiarskimi.
Po alejkach ogrodu spacerują nie tylko turyści, ale i mieszkańcy. Wstęp jest darmowy, więc bez bólu można wpaść tu choćby na krótki odpoczynek między kolejnymi punktami programu. Zadbane trawniki, staw i ciekawe drzewa dobrze pokazują, dlaczego Nantes otrzymało tytuł zielonej stolicy Europy.
Ogród japoński i Parc du Grand Blottereau
Miłośników estetyki Dalekiego Wschodu zainteresuje ogród japoński na rzece Erdre oraz Parc du Grand Blottereau przy Boulevard Auguste Peneau. Ten drugi to rozległy park krajobrazowy, w którym znajdziesz pawilony, czerwone mostki, egzotyczne rośliny i spokojne ścieżki idealne na wieczorny spacer.
Historia zieleni w Nantes sięga jeszcze XVIII wieku, kiedy Ludwik XV zachęcał kapitanów statków do przywożenia egzotycznych roślin z dalekich podróży. Do dziś w miejskich ogrodach trafisz na gatunki z różnych kontynentów, a wiosną miasto tonie w różowych magnoliach.
Inne atrakcje Nantes – co jeszcze warto zobaczyć?
Poza głównymi punktami program w Nantes możesz uzupełnić o kilka mniej oczywistych, ale bardzo ciekawych miejsc. Dają one szerszy obraz miasta – od literatury i sztuki, po dawne stocznie i nowoczesną architekturę.
Muzea i sztuka
Jeśli interesuje cię literatura, zajrzyj do Musée Jules Verne. To niewielkie muzeum poświęcone autorowi „Podróży do wnętrza Ziemi”, urodzonemu właśnie w Nantes. Zobaczysz tam wydania jego książek, rękopisy i przedmioty związane z życiem pisarza.
Miłośnicy malarstwa i rzeźby powinni odwiedzić Muzeum Sztuk Pięknych (Musée d’arts de Nantes). Kolekcja obejmuje ponad 10 000 dzieł, od sztuki dawnych mistrzów po prace XX i XXI wieku, w tym obrazy Moneta i Picassa. Nowa aranżacja muzeum podkreśla związek miasta ze sztuką współczesną i festiwalem Voyage à Nantes.
Wieża Bretagne i bar Le Nid
Na 32. piętrze wieżowca Tour Bretagne działa bar Le Nid, zaprojektowany jak ptasie gniazdo. Goście siedzą na krzesłach w kształcie jaj, a w środku „leży” ogromny bocian, który stał się jednym z najczęściej fotografowanych elementów wystroju w mieście. Z tarasu rozciąga się szeroka panorama Nantes.
Wjazd na górę jest płatny niewielką kwotą, a przy karcie Pass Nantes wejście często wliczone jest w cenę wraz z napojem. To dobre miejsce, by zakończyć dzień i zobaczyć, jak miasto wygląda wieczorem.
Wyspa Feydeau, nabrzeża i pomnik zniesienia niewolnictwa
W okolicy dawnej Île Feydeau (dziś część stałego lądu) stoją eleganckie XVIII‑wieczne kamienice z wewnętrznymi dziedzińcami. Powstały one w czasach, gdy handel kolonialny i handel niewolnikami przynosiły miejscowym kupcom duże zyski. Nad Loarą można dziś zobaczyć Pomnik Zniesienia Niewolnictwa, poświęcony pamięci ofiar tego handlu.
Spacer wzdłuż nabrzeża łączy historię portu, dawne magazyny i nowoczesne instalacje artystyczne. W sezonie letnim na trasie między Nantes a Saint-Nazaire pojawiają się dodatkowe dzieła współczesnych artystów w ramach trasy Estuaire, rozciągającej się na około 60 km.
Zakupy, targ Talensac i lokalne smakołyki
W przerwie między zwiedzaniem zabytków warto zajrzeć na kryte targowisko Marché de Talensac z 1937 roku. Kupisz tam sery, owoce morza, świeże warzywa i lokalne specjały. Nawet jeśli niczego nie planujesz kupować, samo oglądanie stoisk daje świetny obraz francuskiej gastronomii.
Na prezent z Nantes sprawdzą się słodycze Rigolettes nantaises, czekoladki z cukierni Debotté, karmel z solonym masłem, sery z lokalnych mleczarni czy białe wino Muscadet z pobliskich winnic. Ciekawą pamiątką jest też porcelana z Pornic lub piękne wydania dzieł Juliusza Verne’a w oryginale.
Jeśli lubisz łączyć zwiedzanie miasta z krótkimi wypadami za miasto, z Nantes łatwo dotrzesz zarówno do winnic Muscadet, jak i nad Atlantyk – na przykład do Saint-Nazaire czy miasteczek z piaszczystymi plażami, oddalonych o około 30 minut jazdy.
