Planujesz wyjazd do Asturii i zastanawiasz się, co warto zwiedzić w Oviedo? Chcesz połączyć historię, sztukę, naturę i dobrą kuchnię w jednym mieście? Z tego artykułu dowiesz się, jak najlepiej poznać Oviedo i jakie miejsca naprawdę zasługują na Twój czas.
Dlaczego warto odwiedzić Oviedo?
Oviedo leży pomiędzy Atlantykiem a Górami Kantabryjskimi, w samym sercu zielonej Asturii. Miasto jest niewielkie, zadbane i zaskakująco spokojne, szczególnie jeśli porównasz je z Barceloną czy Madrytem. Historyczne centrum ma wyraźnie średniowieczny charakter, ale wokół rozciągają się eleganckie dzielnice z XIX i XX wieku.
To tutaj narodziła się asturyjska monarchia, tu rozkwitło starożytne Ovetum, a z Oviedo wyszli pierwsi pielgrzymi na Camino de Santiago. Do dziś miasto jest ważnym punktem na Drodze św. Jakuba, a wieża katedry San Salvador stanowi dla wielu początek szlaku. Jednocześnie Oviedo świetnie nadaje się na bazę wypadową po całej Asturii – zarówno na wybrzeże Costa Verde, jak i w stronę Picos de Europa.
Jak zaplanować pobyt w Oviedo?
Na samo miasto spokojnie wystarczy jeden dzień intensywnego zwiedzania, ale jeśli chcesz zajrzeć do muzeów, kościołów przedromańskich i skoczyć wieczorem na cydr, lepiej zostań przynajmniej dwie noce. Stare Miasto (Casco Viejo) jest strefą pieszą. Auto najwygodniej zostawić na parkingu podziemnym lub w okolicach starówki i dalej poruszać się pieszo.
Układ urbanistyczny Oviedo jest bardzo czytelny. Od katedry dojdziesz spacerem do najważniejszych placów, muzeów i bulwaru cydru. Miasto jest też dobrym punktem startowym, jeśli chcesz jednym wyjazdem połączyć Oviedo, Gijón, Cudillero czy rybackie miasteczka zachodniej Asturii.
Stare Miasto w Oviedo – gdzie zacząć spacer?
Zwiedzanie warto rozpocząć na Plaza Alfonso II el Casto. To reprezentacyjny plac przed katedrą, otoczony historycznymi pałacami, takimi jak Valdecarzana-Heredia czy Casa de la Rúa. Stąd w kilka minut dojdziesz do najważniejszych ulic starego Oviedo, pełnych barów, kawiarni i sidrerías, czyli lokali serwujących cydr.
Casco Viejo jest kompaktowe i kameralne. Uliczki są wąskie, budynki kolorowe, a na małych placach – jak Plaza del Fontán czy Plaza Daoíz y Velarde – toczy się codzienne życie mieszkańców. Atmosfera jest zupełnie inna niż w zatłoczonych centrach turystycznych na południu Hiszpanii.
Najciekawsze place w centrum?
W obrębie starego miasta znajdziesz kilka placów, które pomagają „czytać” strukturę Oviedo. Każdy ma nieco inny charakter, ale wszystkie warto uwzględnić w spacerze. Dobrym pomysłem jest wyznaczenie sobie trasy od katedry, przez Fontán, aż po Plaza de la Constitución.
Oto place, na które warto zwrócić szczególną uwagę:
- Plaza Alfonso II el Casto – reprezentacyjny plac przed katedrą San Salvador, otoczony pałacami i eleganckimi kamienicami,
- Plaza del Fontán – kolorowe kamienice z podcieniami i dawne targowisko, dziś miejsce pełne barów i restauracji,
- Plaza de la Constitución – z ratuszem i kościołem San Isidoro, typowy hiszpański plac miejski,
- Plaza de Daoíz y Velarde – żywa przestrzeń z licznymi podcieniami, idealna na kieliszek cydru,
- Plaza de la Escandalera – granica między starówką a nowszą częścią miasta, z elegancką zabudową i wejściem do parku Campo de San Francisco.
Katedra San Salvador i Święta Komnata – co zobaczyć w środku?
Katedra w Oviedo (Catedral de San Salvador) jest najważniejszym zabytkiem miasta i jednym z najważniejszych kościołów w całej północnej Hiszpanii. Wzniesiono ją na miejscu wcześniejszej bazyliki, której początki sięgają czasów króla Frueli I i Alfonsa II. Obecna świątynia, budowana od XIII do XVI wieku, jest doskonałym przykładem gotyku z charakterystyczną smukłą wieżą i bogato zdobionym portykiem.
W środku kryje się nie tylko piękne wnętrze, ale też Cámara Santa, czyli Święta Komnata – niewielka kaplica z IX wieku, która trafiła na listę UNESCO. To tutaj przechowywane są najcenniejsze relikwie związane z Królestwem Asturii i tradycją Camino de Santiago.
Relikwie i skarbiec katedry?
Dla wielu pielgrzymów głównym celem wizyty w Oviedo jest spotkanie ze słynną relikwią – Chustą z Oviedo (Sudarium). Według tradycji to tkanina, którą okrywano głowę Chrystusa po śmierci. Pierwsze źródła pisane wspominają o niej już w XI wieku, a do Asturii miała trafić w VII wieku, uciekając przed najazdami na Ziemię Świętą.
W skarbcu i Świętej Komnacie przechowywane są też inne obiekty o wielkim znaczeniu dla historii regionu. Należą do nich Święta Arka, czyli pokryty srebrem relikwiarz, Krzyż Aniołów – symbol Oviedo – oraz Krzyż Zwycięstwa, związany z legendarną bitwą pod Covadongą. To właśnie te symbole zobaczysz na herbie miasta i księstwa Asturii.
Wieża katedry San Salvador to naturalny „kompas” podczas zwiedzania Oviedo – z wielu miejsc w centrum widać jej strzelistą sylwetkę, ułatwiając orientację w mieście.
Przedromańskie kościoły w Oviedo – co jest tak wyjątkowe?
Asturia ma coś, czego nie znajdziesz nigdzie indziej w Europie – unikalną sztukę przedromańską. To styl, który powstał między VIII a X wiekiem i poprzedza znane z innych krajów style romański i gotycki. Budowle z tego okresu zostały wpisane na listę UNESCO jako preromańskie zabytki Oviedo i Księstwa Asturii.
W granicach miasta zobaczysz trzy najważniejsze kościoły: Santa María del Naranco, San Miguel de Lillo i San Julián de los Prados. Do tego dochodzi Cámara Santa w katedrze oraz nieco dalej, w Pola de Lena, Santa Cristina de Lena. Wszystkie razem tworzą spójną opowieść o dawnej monarchii asturyjskiej.
Santa María del Naranco?
Santa María del Naranco leży około cztery kilometry od centrum, na zboczu góry Monte Naranco. Pierwotnie nie była kościołem, lecz salą królewską – częścią kompleksu pałacowego Ramira I z IX wieku. Dopiero w XII wieku budynek przekształcono w świątynię pod wezwaniem św. Marii.
Budynek ma prostokątny plan, dwa poziomy i charakterystyczne arkadowe loggie na piętrze. W architekturze widać typowe elementy asturyjskiej sztuki przedromańskiej: smukłe kolumny, precyzyjnie opracowane kapitele oraz dekoracje o geometrycznych wzorach. Wizyta na Monte Naranco to nie tylko architektura, ale także piękny widok na całe Oviedo.
San Miguel de Lillo?
Tuż obok Santa María del Naranco stoi niewielki kościół San Miguel de Lillo. To również budowla z IX wieku, wzniesiona na polecenie Ramira I. Pełniła funkcję kaplicy pałacowej i podobnie jak sąsiadujący budynek, została wpisana na listę UNESCO.
Do dziś zachowała się tylko część pierwotnej konstrukcji, ale w środku zobaczysz piękne reliefy i charakterystyczne dla tamtego okresu proporcje. Oba kościoły – Santa María i San Miguel – najlepiej zwiedzać razem, łącząc wizytę z krótkim spacerem po zboczach Monte Naranco.
Cydr w Oviedo – jak przeżyć wieczór na Calle de Gascona?
Dla wielu osób wizyta w Oviedo nie byłaby pełna bez wieczoru na Calle de Gascona, zwanej Bulwarem Cydru. To ulica, na której jeden lokal cydrowy sąsiaduje z drugim, a w powietrzu unosi się charakterystyczny zapach fermentowanych jabłek. Asturyjski cydr to nie dodatek do posiłku, ale część lokalnej tożsamości.
Tradycyjny sidra natural ma wytrawny, lekko kwaśny smak i zdecydowanie różni się od słodkich cydrów butelkowanych popularnych w Polsce. Pije się go inaczej, nalewa inaczej i traktuje jako element całego rytuału spotkań towarzyskich.
Jak prawidłowo pić cydr w Oviedo?
Nalewanie cydru to mały spektakl. Kelner stoi z butelką trzymaną wysoko nad głową, a szklankę ma na wysokości bioder. Struga cydru uderza o krawędź szkła, napój się napowietrza, pojawia się piana. Do szklanki trafia tylko niewielka ilość – porcja do wypicia „na raz”.
Żeby lepiej odnaleźć się w sidrería, warto zapamiętać kilka zasad i ciekawostek:
- zamawia się zwykle całą butelkę, nie pojedynczą szklankę,
- po nalaniu należy wypić cydr od razu, zanim zniknie piana i aromat,
- cena butelki bywa zaskakująco niska jak na hiszpańskie realia,
- w wielu lokalach kelner regularnie podchodzi do stolika i sam uzupełnia szklanki,
- cydr często pojawia się też w kuchni: do mięs, ryb, sosów, a nawet deserów.
Calle de Gascona bywa nazywana „najbardziej asturyjską ulicą Oviedo” – w jednym miejscu zobaczysz, usłyszysz i posmakujesz wszystkiego, z czego słynie region: języka, cydru i wspólnego biesiadowania.
Sztuka, muzea i rzeźby – co zobaczyć poza katedrą?
Oviedo ma silny związek z kulturą, zarówno tą dawną, jak i współczesną. W centrum znajdziesz znakomite muzea, elegancki Teatro Campoamor, a także dziesiątki rzeźb rozsianych po ulicach. Wiele z nich stało się już nieformalnymi symbolami miasta i chętnie pojawia się na zdjęciach turystów.
Przyjemność sprawia samo błądzenie po mieście i natykanie się na kolejne rzeźby – od La Lechera (Mleczarki) po bardziej kontrowersyjne dzieła. To właśnie one nadają ulicom Oviedo nieco ironiczny, czasem lekko przewrotny charakter.
Muzea i instytucje kultury?
Jeśli lubisz sztukę i historię, w Oviedo znajdziesz kilka miejsc, których nie warto pomijać. Są położone blisko siebie, więc możesz zaplanować zwiedzanie jednego po drugim, przeplatając wizytami w kawiarniach na starówce.
Szczególnie godne uwagi są:
- Museo Bellas Artes de Asturias – Muzeum Sztuk Pięknych z kolekcją od średniowiecza po sztukę współczesną,
- Museo Arqueológico de Asturias – Muzeum Archeologiczne mieszczące się w dawnym pałacu Velarde i klasztorze San Vicente,
- Centro de Recepción e Interpretación del Prerrománico Asturiano – centrum interpretacji przedromańskiej sztuki Asturii, idealne jako wstęp przed wizytą na Monte Naranco,
- Teatro Campoamor – elegancki teatr i opera z 1892 roku, miejsce wręczenia Nagród Księżnej Asturii,
- Museo Fernando Alonso – muzeum poświęcone kierowcy Formuły 1 z Asturii, ciekawe dla fanów motoryzacji.
Rzeźby miejskie i Woody Allen?
Oviedo słynie z miejskich rzeźb – w całym mieście jest ich kilkaset. Jedną z najbardziej znanych jest pomnik Woody’ego Allena przy Calle Milicias. Reżyser nakręcił tu sceny do filmu „Vicky Cristina Barcelona” i odebrał w Oviedo Nagrodę Księcia Asturii, a samo miasto określa jako jedno ze swoich ulubionych.
Duże emocje budzi także rzeźba Culis monumentalibus, autorstwa Eduardo Úrculo. To czterometrowe, brązowe „gigantyczne pośladki”, które jednych bawią, innych oburzają, ale nikogo nie pozostawiają obojętnym. Do tego dochodzą liczne figury postaci codziennych – wspomniana La Lechera czy sprzedawcy na targu – które wpisują sztukę w zwyczajne życie uliczne.
Oviedo wśród zieleni – parki i punkty widokowe
Choć Oviedo to stolica regionu, zaskakuje ilością zieleni. W samym centrum znajdziesz rozległy Parque de Invierno oraz park Campo de San Francisco, które działają jak naturalne „płuca” miasta. To świetne miejsca na przerwę między kolejnymi zabytkami, szczególnie jeśli zwiedzasz z dziećmi.
Poza parkami miejskimi warto wyjechać odrobinę dalej – w kierunku Monte Naranco. Z okolic Santa María del Naranco roztacza się ciekawy widok na miasto i otaczające je wzgórza. Z kolei jadąc godzinę na południe, dotrzesz do Parque de la Prehistoria w Teverga, gdzie można obejrzeć rekonstrukcje jaskiń paleolitycznych.
Parque de la Prehistoria w Teverga?
Prehistoryczny park w Teverga to dobra propozycja na jednodniową wycieczkę z Oviedo, zwłaszcza z rodziną. Kompleks zaprojektowany przez Dani Freixesa składa się z trzech części: recepcji, galerii oraz „Cueva de Cuevas”. W tej ostatniej możesz zobaczyć, jak wyglądały malowidła w jaskiniach i w jaki sposób powstawały.
Ekspozycja koncentruje się na sztuce paleolitu w Europie. Pokazuje techniki malarskie, używane narzędzia i to, jak warunki w jaskiniach wpływały na pracę dawnych artystów. To ciekawa alternatywa dla klasycznych muzeów w centrum i dobry pretekst, by zobaczyć górzyste okolice na południe od Asturii.
Gdzie spać w Oviedo?
W stolicy Asturii znajdziesz szeroki wybór hoteli – od prostych obiektów po historyczne pięciogwiazdkowe budynki. Wybór zależy od tego, czego szukasz: eleganckiego adresu na romantyczny wyjazd, czy praktycznej bazy blisko Bulwaru Cydru.
W centrum popularne są m.in. Barceló Oviedo Cervantes w zabytkowym budynku, luksusowy Eurostars Hotel de la Reconquista z reprezentacyjnymi wnętrzami, czy położony przy historycznej części miasta NH Oviedo Principado. Jeśli zależy Ci na spa i lokalnej kuchni, dobrą opcją jest Hotel & Spa Princesa Munia. Wśród bardziej kameralnych obiektów warto wymienić Hotel Astures oraz hotele sieci ekonomicznych, które często wybierają podróżnicy samochodem.
