Najdłuższym jeziorem w Polsce jest Jeziorak, który rozciąga się na długości 27,5 km. Zbiornik ten leży w województwie warmińsko-mazurskim, na Pojezierzu Iławskim, a jego brzegi łączą Iławę z Zalewem. Taki wynik plasuje go na pierwszym miejscu pod względem długości wśród naturalnych akwenów kraju. W artykule znajdziesz więcej informacji o tym rekordziście, jego otoczeniu i atrakcjach.
Gdzie leży najdłuższe jezioro w Polsce?
Jeziorak znajduje się w północno-wschodniej Polsce, w granicach województwa warmińsko-mazurskiego. Administracyjnie rozpościera się przez powiat iławski, obejmując swoim zasięgiem miasto Iława na południu oraz miejscowość Zalewo na północy. To właśnie z Iławy rozpoczyna się większość wypraw wodnych – tamtejszy port śródlądowy jest główną bazą żeglarzy i turystów.
Akwen stanowi część Pojezierza Iławskiego i jest bezpośrednio połączony z Kanałem Elbląskim – unikatowym systemem wodnym z pochylniami transportującymi jednostki pływające po trawie. Dzięki temu żeglarze mogą stąd bez trudu przedostać się aż do Zalewu Wiślanego.
Jeziorak – rekordzista pod względem długości
Ten naturalny zbiornik zajmuje pierwsze miejsce w zestawieniu najdłuższych jezior Polski – jego długość w linii prostej wynosi dokładnie 27,5 km. Pod względem powierzchni plasuje się na szóstej pozycji z lustrem wody o wielkości około 3219 ha (31,5–34,6 km²). To jezioro rynnowe, ukształtowane przez działalność lodowca, charakteryzujące się wydłużonym, wąskim kształtem i maksymalną głębokością sięgającą 13 m.
| Lp. | Jezioro | Długość (km) | Lokalizacja |
| 1. | Jeziorak | 27,5 | Pojezierze Iławskie |
| 2. | Śniardwy | 22,1 | Mazury |
| 3. | Mamry | 20,0 | Mazury |
| 4. | Łebsko | 16,4 | Kaszuby (Słowiński Park Narodowy) |
| 5. | Dąbie | 15,0 | Dolina Dolnej Odry, Szczecin |
W zestawieniu długości Jeziorak wyprzedza znacznie większe powierzchniowo akweny – dla przykładu Śniardwy, największe jezioro w Polsce (około 113,8 km²), osiągają długość „jedynie” 22,1 km. Podobnie kompleks Mamr, obejmujący kilka połączonych zbiorników o łącznej powierzchni ok. 102,8 km², rozciąga się na 20 km.
Jeziorak jest nie tylko najdłuższym jeziorem Polski, ale także jednym z najbardziej malowniczych – o urozmaiconej linii brzegowej pełnej zatok i półwyspów oraz z 16 wyspami na tafli.
Co czyni Jeziorak wyjątkowym?
Wielka Żuława i inne wyspy
Na Jezioraku znajduje się od 16 do nawet 20 wysp, z których największą jest Wielka Żuława. Ta śródlądowa wyspa o powierzchni 82,4 hektara uchodzi za najrozleglejszą tego typu w kraju. Można na niej podziwiać pozostałości wczesnośredniowiecznego grodziska z X–XI wieku oraz ruiny gotyckiego kościoła. Dla turystów przygotowano ścieżki spacerowe, a z przystani w Iławie regularnie kursują tu jednostki rekreacyjne.
Inne wyspy również mają swój urok – Mały Gierczak przyciąga miłośników biwakowania, Łąkowa słynie z płycizn idealnych do plażowania (tzw. „jeziorakowe Hawaje”), a tajemniczy Lipowiec kryje dwie mogiły owiane żeglarską legendą o rybaku Arturze i jego ukochanej Gerdzie.
Bogactwo przyrodnicze i ochrona
Jeziorak leży w granicach Parku Krajobrazowego Pojezierza Iławskiego, co zapewnia ochronę jego cennych ekosystemów. Nad brzegami gnieżdżą się liczne ptaki – bielik, rybołów, czapla siwa, kormoran czarny, perkoz, a także bąk i błotniak stawowy. To raj dla ornitologów, którzy mogą obserwować te gatunki z wyznaczonych punktów widokowych.
W wodach akwenu występuje wiele gatunków ryb, które przyciągają wędkarzy – oprócz drapieżników takich jak sandacz czy szczupak można tu spotkać suma, węgorza, a w przybrzeżnych zatokach lina, leszcza i karpia. Dzięki czystej wodzie i zróżnicowanemu dnu nurkowanie także staje się coraz popularniejsze.
Dzięki połączeniu z Kanałem Elbląskim Jeziorak tworzy unikatowy system wodny, który co roku przyciąga żeglarzy, kajakarzy i miłośników dzikiej przyrody.
Sporty wodne i turystyka nad Jeziorakiem
Żeglarstwo i regaty
Port śródlądowy w Iławie oraz mniejsze przystanie w Siemianach i Makowie oferują pełne zaplecze do czarteru jachtów i bezpiecznego cumowania. Co roku organizowana jest tu prestiżowa Błękitna Wstęga Jezioraka, przyciągająca żeglarzy z całego kraju. Na miejscu działa także statek-ścieciarka, jedyna w Polsce jednostka odbierająca odpady bezpośrednio z łodzi.
Kajakarstwo i inne aktywności
Rozgałęzione cieki wodne i liczne wyspy tworzą idealne warunki do spływów kajakowych – można pokonać szlak od Iławy do Kanału Elbląskiego lub popłynąć w stronę Jeziora Ewingi przez zabytkowy Kanał Dobrzycki z XIV wieku. Miłośnicy SUP-ów i windsurfingu również znajdą tu spokojne zatoki osłonięte od wiatru.
Ci, którzy nie posiadają własnego sprzętu, skorzystają z wypożyczalni kajaków, rowerów wodnych i skuterów. Dla amatorów głębszych wrażeń pobliskie bazy oferują kursy nurkowania – przejrzysta woda w niektórych miejscach umożliwia podziwianie podwodnego krajobrazu. Wokół jeziora poprowadzono też szlaki piesze i rowerowe z wieżami widokowymi, z których można podziwiać panoramę akwenu.
Wędkarstwo – jakie ryby można złowić?
Akwen słynie z bogactwa ichtiofauny – w jego wodach bytują następujące gatunki ryb:
- sandacz – preferuje głębsze partie,
- sum – jeden z największych drapieżników,
- szczupak – licznie występujący w trzcinowiskach,
- węgorz – ceniony, choć trudny do złowienia,
- karp, lin i leszcz – spotykane w płytszych zatokach.
Wędkarze najczęściej wybierają okolice Siemian i Tynwałdu, a sezon trwa niemal cały rok – zimą popularne są połowy podlodowe. Łowienie z łodzi lub z brzegu pozwala na udane zasiadki nawet podczas krótkiego weekendowego wypadu.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Jakiej długości jest Jeziorak i czy to najdłuższe jezioro w Polsce?
Jeziorak ma 27,5 km długości w linii prostej i jest najdłuższym naturalnym jeziorem w kraju. Znajduje się na pierwszym miejscu pod względem długości.
Gdzie dokładnie leży Jeziorak?
Jeziorak położony jest w województwie warmińsko-mazurskim na Pojezierzu Iławskim, obejmując okolice Iławy i Zalewa. Jego południowy koniec znajduje się przy porcie w Iławie.
Ile wysp ma Jeziorak i która jest największa?
Na jeziorze występuje od 16 do 20 wysp, a największą z nich jest Wielka Żuława o powierzchni 82,4 ha. Na wyspie można zobaczyć pozostałości grodziska i ruiny kościoła.
Jakie są podstawowe parametry Jezioraka: powierzchnia i głębokość?
Powierzchnia lustra wody wynosi około 31,5–34,6 km² (ok. 3219 ha), co daje mu szóste miejsce pod tym względem. Maksymalna głębokość jeziora sięga około 13 m.
Czy Jeziorak jest połączony z innymi drogami wodnymi?
Tak — Jeziorak ma bezpośrednie połączenie z Kanałem Elbląskim, co umożliwia rejsy dalej aż do Zalewu Wiślanego. To tworzy unikatowy system wodny z pochylniami wspomnianego kanału.
Jakie formy turystyki i sporty wodne są popularne na Jezioraku?
Na jeziorze uprawia się żeglarstwo, kajakarstwo, windsurfing i SUP, a także organizowane są regaty, m.in. Błękitna Wstęga Jezioraka. Dostępne są również wypożyczalnie sprzętu, kursy nurkowania oraz szlaki piesze i rowerowe wokół akwenu.
Jakie gatunki ptaków i ryb można spotkać nad i w Jezioraku?
Nad brzegami gniazdują m.in. bielik, rybołów, czapla siwa i kormoran, co czyni miejsce atrakcyjnym dla ornitologów. W wodach występują sandacz, szczupak, sum, węgorz oraz karp, lin i leszcz, co przyciąga wędkarzy.