Płowdiw – co warto zobaczyć? Najciekawsze atrakcje miasta

Płowdiw warto odwiedzić przede wszystkim ze względu na Stare Miasto, rzymski teatr i stadion oraz artystyczną dzielnicę Kapana. To miasto pozwala w krótkim czasie zobaczyć ślady wielu epok – od Traków po czasy osmańskie. W artykule znajdziesz gotowy plan zwiedzania najciekawszych miejsc.

Skąd wzięła się nazwa miasta siedmiu wzgórz?

Płowdiw położony jest w środkowej części Bułgarii, u podnóża Rodopów, nad rzeką Maricą. Zamieszkuje go 347 515 osób, dzięki czemu jest drugim co do wielkości ośrodkiem kraju. Początki osadnictwa na tym terenie sięgają szóstego tysiąclecia p.n.e., a pierwsza osada tracka nosiła nazwę Eumolpias. To miejsce jest starsze niż Rzym, Ateny, Chania czy Argos, a w 2019 roku pełniło rolę Europejskiej Stolicy Kultury.

Z nazwą miasta wiąże się kilka określeń historycznych – Filipopolis, Trimontium czy Filibe. Rzymianie nazywali ośrodek Trimontium, ponieważ rozciągał się na trzech wzgórzach. Obecnie w granicach miasta wyróżnia się sześć wzniesień, ale pierwotnie było ich siedem. Jedno z nich, Markovo Tepe, zostało z czasem rozebrane, a pozyskany kamień posłużył do budowy dróg.

Najstarsze ślady obecności człowieka na wzgórzu Nebet Tepe datowane są na około 4000 lat przed naszą erą.

Do dzisiejszych sześciu wzniesień w granicach miasta należą:

• Nebet Tepe
• Bunardjik
• Sahat Tepe
• Dżendem Tepe
• Dżambaz Tepe
• Taksim Tepe

Wzgórza różnią się charakterem i dostępnością, dlatego planując punkty widokowe, warto wybrać te najwyżej położone.

Co warto zobaczyć na Starym Mieście?

Stare Miasto leży na trzech wzgórzach – Nebet Tepe, Dżambaz Tepe i Taksim Tepe. Całość zajmuje powierzchnię 35 km² i została wpisana na listę UNESCO. Wąskie brukowane uliczki prowadzą obok domów z różnych epok, ale najwięcej budynków reprezentuje styl bułgarskiego odrodzenia narodowego.

W sąsiedztwie starówki znajdują się również Sobór Zaśnięcia Matki Bożej z 1844 roku oraz Cerkiew świętych Konstantyna i Heleny, której początki sięgają IV wieku.

Teatr rzymski

Teatr rzymski powstał w latach 116–117 n.e. z inicjatywy cesarza Trajana. Widownia o kształcie podkowy ma 28 rzędów marmurowych siedzeń i mieści do 7000 widzów. Scena oraz część siedzisk wydrążone są w skalnym zboczu, co zapewniało znakomitą akustykę. Obiekt nadal pełni funkcję sceny koncertowej, a bilet wstępu kosztuje tylko kilka lewów.

Muzeum Etnograficzne i domy kupieckie

Muzeum Etnograficzne powstało w 1917 roku, a obecną siedzibę zajmuje od 1938 roku. Budynek z 1847 roku należał do kupca Argira Kujumdżioglu. Jego zbiory obejmują ponad 40 000 przedmiotów i sześć wystaw stałych. W samej rezydencji znajduje się 12 pokoi, 130 okien i ozdobne drewniane sufity, a powierzchnia budynku sięga 570 m².

Na starówce warto też zajrzeć do Domu Bałabanowa o powierzchni 546 m², wzniesionego w XIX wieku dla kupca Luki Bałabanowa. Z kolei Dom Lamartine’a powstał w 1830 roku z inicjatywy Georgiego Mawridiego, a nazwa nawiązuje do francuskiego poety, który zatrzymał się tam w 1833 roku.

Nebet Tepe

Nebet Tepe to wzgórze o wysokości 203 m n.p.m., na którym odnaleziono ślady osadnictwa sprzed 4000 lat p.n.e. W starożytności istniała tu pierwsza tracka osada, później Rzymianie wznieśli fortyfikację obronną. Dziś poza fragmentami murów można stąd oglądać całą starówkę i pasmo Rodopów.

Jakie rzymskie zabytki znajdują się w centrum?

Centralną osią spacerową jest ulica Kniazia Aleksandra I, zamknięta dla ruchu samochodowego. Wzdłuż niej działają kawiarnie, sklepy i piekarnie, a między nimi natkniesz się na pozostałości dawnego Trimontium. Przy deptaku ustawiono też kolorowy napis Together i niewielki pomnik ekscentryka Milo.

Forum Romanum

Forum Romanum pochodzi z I wieku n.e. i pierwotnie zajmowało powierzchnię 20 hektarów. Odkryto je w 1971 roku podczas budowy poczty, a obecnie odsłonięty fragment ma około 400 m². W starożytności znajdowało się tu centrum administracyjne miasta Philippopolis. Pozostałości można oglądać bezpłatnie, a w sąsiedztwie znajdują się także muzeum bazyliki biskupiej z mozaikami oraz Dom Eirene z posadzkami z III wieku.

Stadion rzymski i meczet Dżumaja

Stadion rzymski zbudowano w II wieku n.e. za rządów cesarza Hadriana. Obiekt miał 240 m długości i 50 m szerokości, a trybuny z 14 rzędami mogły pomieścić 30 000 widzów. Odkryto go w 1923 roku, ale spora część nadal znajduje się pod głównym deptakiem. Widoczny fragment jest bezpłatny, a niedaleko zlokalizowano też odeon z II wieku, opuszczony w IV stuleciu po najeździe Gotów w 250 roku.

Tuż obok wznosi się Meczet Dżumaja, jeden z najstarszych i największych meczetów osmańskich na Bałkanach. Świątynia powstała w XIV wieku na miejscu dawnej cerkwi, ma 23-metrowy minaret i trzy kopuły. Zwiedzanie jest możliwe po zdjęciu butów, poza godzinami modlitw.

Co warto zobaczyć poza zabytkowym centrum?

Poza ścisłym centrum znajdują się kolejne wzgórza, a na zachodzie także kanał wioślarski o długości 2,2 km i szerokości 120 m. Część miejsc leży w granicach miasta, inne – w niewielkiej odległości od niego.

Wzgórze Bunardjik i pomnik Alosza

Bunardjik, zwany też Wzgórzem Wyzwolicieli, jest drugim co do wysokości wzniesieniem w Płowdiwie. Na jego szczycie stoi pomnik Alosza – jedenastometrowa figura radzieckiego żołnierza ustawiona na 6-metrowym granitowym postumencie. Monument odsłonięto w 1957 roku i do dziś budzi emocje, choć mieszkańcy traktują go jako element krajobrazu. Nazwa nawiązuje do pieśni, która do 1989 roku była hymnem miasta.

Kapana i Ogród Tsar Simeon

Kapana to artystyczna dzielnica położona tuż obok Starego Miasta. Dawniej skupiała rzemieślników i handlarzy, a dziś przyciąga kawiarniami, galeriami, klubami i barami. Ściany budynków zdobią murale lokalnych twórców, więc to dobre miejsce na poranną kawę lub wieczorne wyjście.

Kilka minut dalej leży Ogród Tsar Simeon, założony w 1892 roku według projektu szwajcarskiego ogrodnika. Wieczorem jego centralną część ożywiają Śpiewające Fontanny, a pokazy świetlne odbywają się kilka razy w tygodniu.

Monastyr Baczkowski i Twierdza Asen

Trzydzieści kilometrów od Płowdiwu, w dolinie rzeki Czepełarskiej, znajduje się Monastyr Baczkowski. Założyli go w 1083 roku Grigorij Bakuriani i jego brat Abasius, a po zniszczeniach tureckich odbudowa trwała blisko 200 lat. Na terenie monasteru stoją cztery cerkwie – najstarsza, Cerkiew św. Archaniołów, pochodzi z przełomu XII i XIII wieku. W głównej świątyni przechowywana jest Ikona Matki Boskiej z Dzieciątkiem przywieziona z terenów dzisiejszej Turcji.

Niedaleko stamtąd, nad miejscowością Asenowgrad, góruje Twierdza Asen. Leży na wzgórzu o wysokości 249 m n.p.m., a jej początki sięgają V–IV wieku p.n.e. Warownię wzmocnił w 1231 roku car Iwan Asen II, od którego pochodzi obecna nazwa. Zachowała się przede wszystkim Cerkiew Bogorodica Petriczka, a za bilet normalny zapłacisz 7 BGN.

Jak zaplanować dojazd i zwiedzanie?

Miasto da się poznać w jeden intensywny dzień, ale wygodniej zarezerwować dwa dni – pierwszy na Stare Miasto i rzymskie zabytki, drugi na Kapana, wzgórza i okoliczne monastery. Poranny spacer po starówce pozwala uniknąć największych grup turystycznych.

Najprostszy dojazd prowadzi z Sofii. Stolicę dzieli od tego miasta 150 km, co samochodem zajmuje około dwóch godzin, a autobusem lub pociągiem – 2,5 godziny. Z wybrzeża Morza Czarnego podróż trwa około 2,5 godziny. W mieście większość atrakcji łączy spacer, jedynie do Monastyru Baczkowskiego i Twierdzy Asen lepiej podjechać autem.

Walutą jest lew (BGN), językiem urzędowym bułgarski, a strefa czasowa to UTC+2 zimą i UTC+3 latem. Klimat jest umiarkowanie ciepły, dlatego poza sezonem letnim przydaje się lekka kurtka. Za nocleg dla dwóch osób trzeba zapłacić średnio 300 zł, za główne danie około 50 zł, a za kawę około 5 zł.